YAPIM, BAKIM VE ONARIM İŞLERİNDE AYIPLI İMALATLAR

Yapım, bakım ve/veya onarım işini konu alan eser sözleşmelerinde yüklenici tarafından üstlenilen işin sözleşmeye uygun şekilde tamamlanarak iş sahibine teslim edilmesi gerekir. İş sahibi işin kabulünden önce sözleşmeye uygunluğunu kontrol etmeli ve denetlemelidir.

Sözleşmeye konu imalatların olağan vasıfları veya sözleşmede öngörülen nitelikleri taşımaması halinde ''ayıplı'' olduğu kabul edilir. İş sahibi tarafından basit bir gözden geçirmeyle anlaşılabiliyorsa açık ayıp, teslimden sonra kullanmayla ya da detaylı testlerle ortaya çıkmışsa gizli ayıp söz konusudur.

İş sahibinin hakları, yüklenicinin sorumluluğu ve garanti süreleri bakımından öncelikle sözleşme hükümleri esas alınır. Sözleşmede buna ilişkin hüküm bulunmayan hallerde 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu(''TBK'') hükümleri uygulanır. Sözleşme konusu işin devamı sırasında yüklenicinin kusuru yüzünden ayıplı veya sözleşmeye aykırı olarak meydana getirileceğinin açıkça anlaşılması da mümkündür. TBK'ya göre bu hallerde iş sahibi yükleniciye uygun bir süre vererek ayıbın veya aykırılığın giderilmesini aksi takdirde onarımın veya işin üçüncü bir kişiye yaptırılacağını ihtar edebilir.

TBK hükümleri uyarınca iş sahibi, işin tesliminden sonra varsa açık ayıpları makul süre içerisinde yükleniciye ihbar etmekle yükümlüdür. İş sahibi, ortaya çıkan gizli ayıpları ise gecikmeksizin yükleniciye bildirmelidir. Aksi takdirde ayıplı işleri kabul etmiş sayılır.

İşin tesliminden sonra usulüne uygun şekilde ayıp ihbarında bulunan iş sahibi, TBK'nın 475. maddesine göre seçimlik haklarından birini kullanma hakkına sahiptir. Anılan maddeye göre, iş sahibinin seçimlik hakları sözleşmeden dönme, bedelden indirim yapılması veya ayıbın giderilmesi istemidir. Ancak söz konusu ayıp, yüklenicinin ihtarına rağmen iş sahibinin verdiği talimattan veya iş sahibinden kaynaklanan başkaca nedenlerle meydana gelmişse iş sahibi, imalatların ayıplı olmasından doğan haklarını kullanamayacaktır.

Mevzuat ve Yargıtay kararlarında sözleşmeden dönme hakkının kullanılması için öngörülen şartlardan en az birinin varlığı gereklidir. Bu çerçevede iş sahibinin sözleşmeden dönebilmesi için imalatların iş sahibinin kullanamayacağı derecede ayıplı olması veya hakkaniyet kaideleri gereği işi kabul etmesinin iş sahibinden beklenememesi ya da işin sözleşmede açıkça kararlaştırılan nitelikleri taşımaması şartı aranır.

İmalatlardaki ayıpların sözleşme konu işin reddini gerektirecek nitelikte önemli olmaması halinde ise iş sahibi diğer seçimlik haklarından birini tercih edebilir. Ancak vurgulamak gerekir ki, TBK'da ayıbın giderilmesini isteme hakkı, onarımın aşırı maliyet gerektirmemesi koşuluna bağlanmıştır. İş sahibinin ayıp sebebiyle yükleniciden ayrı tazminat talep etme hakkı saklıdır.

YASAL UYARI: Blog sayfasında yer alan içerikler yalnızca genel bilgilendirme amacıyla paylaşılmaktadır. Buradaki hiçbir bilgi, hukuki görüş veya danışmanlık hizmeti niteliği taşımaz.